Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας κατέθεσε στη Βουλή νομοσχέδιο για τη σύσταση Ταμείου Απανθρακοποίησης Νήσων, με στόχο τη χρηματοδότηση έργων που θα μειώσουν την εξάρτηση των ελληνικών νησιών από την ηλεκτροπαραγωγή με πετρέλαιο. Το επενδυτικό πρόγραμμα του Ταμείου ανέρχεται σε 2,3 δισ. ευρώ, όπως προβλέπει η σχετική ρύθμιση.
Το νομοσχέδιο, το οποίο έχει τίτλο «Βελτίωση του σχεδιασμού της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας – Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1711...», έρχεται μετά την ολοκλήρωση της δημόσιας διαβούλευσης. Ειδικά για τα νησιά, ενεργοποιείται ο εθνικός μηχανισμός διαχείρισης και αξιοποίησης των πόρων του Ταμείου Απανθρακοποίησης Νήσων, με σκοπό τον σταδιακό περιορισμό της ακριβής και ρυπογόνου ηλεκτροπαραγωγής με πετρέλαιο, την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και αυτονομίας, καθώς και τη δημιουργία υποδομών για καθαρότερη και πιο προσιτή ενέργεια.
Πώς θα λειτουργεί το Ταμείο
Το Ταμείο θα μπορεί να συγχρηματοδοτεί έως το 60% της συνολικής επενδυτικής δαπάνης κάθε επιλέξιμου τμήματος έργου. Στις επιλέξιμες δράσεις περιλαμβάνονται έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΑΠΕ) και αποθήκευσης, ηλεκτρικές διασυνδέσεις και αναβάθμιση ηλεκτρικών υποδομών, υποδομές φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων, καθώς και φράγματα πολλαπλού σκοπού.
Πηγές χρηματοδότησης και διαχείριση
Κύρια πηγή χρηματοδότησης του Ταμείου θα είναι τα έσοδα από τη δημοπράτηση έως 25 εκατομμυρίων δικαιωμάτων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, τα οποία έχουν αποδοθεί ειδικά στην Ελλάδα στο πλαίσιο της Οδηγίας για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών. Τη δημοπράτηση των δικαιωμάτων, τη διαχείριση των εσόδων και την απόδοσή τους στην Ελλάδα θα αναλάβει η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ).
Ως Διαχειριστική Αρχή του Ταμείου ορίζεται η Γενική Γραμματεία Ενέργειας και Ορυκτών Πρώτων Υλών του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η οποία θα έχει την ευθύνη για τη διαχείριση των πόρων, την παρακολούθηση και τον συντονισμό των έργων, τους ελέγχους και τη συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την ΕΤΕπ. Προβλέπεται επίσης η σύσταση Συντονιστικής Επιτροπής με εκπροσώπους της ελληνικής κυβέρνησης, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της ΕΤΕπ, καθώς και η στελέχωση με δέκα άτομα μέσω αποσπάσεων για την υποστήριξη της λειτουργίας του Ταμείου.
Το νομοσχέδιο αναμένεται να συμβάλει καθοριστικά στην ενεργειακή μετάβαση των ελληνικών νησιών, μειώνοντας το περιβαλλοντικό αποτύπωμα και το κόστος ενέργειας για κατοίκους και επιχειρήσεις.
