Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Τρίτη (17 Νοεμβρίου) ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες εξετάζουν «πολύ σοβαρά» πληροφορίες των υπηρεσιών πληροφοριών για ενδεχόμενο σχέδιο του Ιράν να πραγματοποιήσει επίθεση στην Ουάσινγκτον με τη χρήση λεγόμενης «βρόμικης βόμβας».
Οι δηλώσεις του έγιναν στις Φιλιππίνες, όπου συμμετείχε στη Σύνοδο Κορυφής της Ένωσης Χωρών Νοτιοανατολικής Ασίας (ASEAN), έπειτα από δημοσίευμα του CNN που επικαλείται εκτιμήσεις των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών. Σύμφωνα με το αμερικανικό δίκτυο, η Τεχεράνη ενδέχεται να σχεδιάζει επίθεση στην αμερικανική πρωτεύουσα, με πιθανούς στόχους υψηλόβαθμα στελέχη της κυβέρνησης Τραμπ. Οι πληροφορίες δεν έχουν επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους στη Μανίλα, ο Τραμπ ρωτήθηκε για το δημοσίευμα και το ενδεχόμενο η Τεχεράνη να σχεδιάζει την πυροδότηση ραδιολογικού εκρηκτικού μηχανισμού. Ο ίδιος απάντησε ότι οι αρμόδιες υπηρεσίες εξετάζουν τις σχετικές πληροφορίες. Όταν ρωτήθηκε εάν υπάρχουν ενδείξεις ότι μια τέτοια επίθεση επίκειται, δήλωσε: «Ελπίζω πως όχι, αλλά το αντιμετωπίζουμε πολύ σοβαρά, επειδή αυτοί [οι Ιρανοί] είναι τρελοί».
Παρά την ανησυχία που προκάλεσε το δημοσίευμα, ο Λευκός Οίκος επιχείρησε να περιορίσει τις εκτιμήσεις περί άμεσου κινδύνου. Η εκπρόσωπος της αμερικανικής προεδρίας, Λόρεν Μπις, δήλωσε ότι οι υπηρεσίες ασφαλείας παρακολουθούν διαρκώς όλες τις πιθανές απειλές. «Παραμένουμε σε επαγρύπνηση και παρακολουθούμε κάθε πιθανή απειλή, αλλά αυτή τη στιγμή δεν υπάρχουν αξιόπιστες απειλές κατά της αμερικανικής επικράτειας», ανέφερε.
Η αντίδραση του Ιράν
Η Τεχεράνη απέρριψε κατηγορηματικά το δημοσίευμα του CNN, κατηγορώντας την αμερικανική πλευρά ότι επιχειρεί να δημιουργήσει το κατάλληλο επικοινωνιακό κλίμα για νέες ενέργειες εναντίον του Ιράν. Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγαεΐ, ανέφερε σε ανάρτησή του στο X ότι πρόκειται για «αβάσιμους ισχυρισμούς» και «πολεμοχαρή προπαγάνδα».
Δείτε την ανάρτηση · X
Ανάλογη ήταν και η αντίδραση του προέδρου του ιρανικού Κοινοβουλίου και επικεφαλής των έμμεσων διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ, Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ. «Οι ίδιες επιχειρήσεις προβοκάτσιας, η ίδια πολεμοκαπηλία, νέα λογότυπα», έγραψε στο X, απορρίπτοντας τις αμερικανικές αναφορές.
Το χρονικό της απειλής και τα ερωτήματα
Η αποκαλούμενη «βρόμικη βόμβα» είναι ένας εκρηκτικός μηχανισμός που συνδυάζει συμβατικά εκρηκτικά με ραδιενεργά υλικά. Σε αντίθεση με ένα πυρηνικό όπλο, δεν προκαλεί πυρηνική έκρηξη. Η βασική απειλή προέρχεται από την πιθανή διασπορά ραδιενεργού υλικού και τη ρύπανση της περιοχής όπου σημειώνεται η έκρηξη. Ο πρώην αξιωματικός της CIA Μικ Μαλρόι εξήγησε στο BBC ότι μια τέτοια βόμβα μπορεί να προκαλέσει σοβαρή αναστάτωση, σημειώνοντας πως αποτελεί «όπλο μαζικής αναστάτωσης».
Ειδικοί σε θέματα εθνικής ασφάλειας εμφανίζονται επιφυλακτικοί ως προς το μέγεθος και την αμεσότητα της πιθανής απειλής. Ο Ιμράν Μπαγιούμι, ειδικός σε θέματα γεωστρατηγικής στο Atlantic Council, δήλωσε στο BBC ότι παραμένει ασαφές πόσο σοβαρή είναι η συγκεκριμένη απειλή, προσθέτοντας ότι δεν είναι σαφές γιατί οι πληροφορίες δημοσιοποιούνται τώρα.
Η υπόθεση έρχεται στο προσκήνιο σε μια περίοδο κατά την οποία στελέχη των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών και της κυβέρνησης Τραμπ επιδιώκουν την ανανέωση κρίσιμων νομοθετικών εξουσιών παρακολούθησης. Η διάταξη 702 του νόμου περί Παρακολούθησης Ξένων Υπηρεσιών Πληροφοριών (FISA) πρόκειται να λήξει τον Μάρτιο του 2027. Οι σχετικές συζητήσεις στο Κογκρέσο διεξάγονται ενώ συνεχίζεται η ένταση μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης, μετά την έναρξη του πολέμου από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ τον Φεβρουάριο του 2026.