Σήμερα, Κυριακή 1 Νοεμβρίου 2026, η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη μνήμη των Αγίων Κοσμά και Δαμιανού των Αναργύρων. Σύμφωνα με το εορτολόγιο, γιορτάζουν όσοι φέρουν τα ονόματα Κοσμάς, Δαμιανός, Δαμιανή, Ανάργυρος, Ανάργυρη, Δαβίδ και άλλα.
Η ιστορία των Αγίων Αναργύρων
Οι Άγιοι Κοσμάς και Δαμιανός ήταν δύο αδελφοί που, κατά την εκκλησιαστική παράδοση, κατάγονταν από την Ασία και μεγάλωσαν σε χριστιανική οικογένεια. Μετά τον θάνατο του πατέρα τους, η μητέρα τους Θεοδότη ανέλαβε την ανατροφή και την εκπαίδευσή τους, δίνοντάς τους ιδιαίτερη έμφαση στην ιατρική.
Οι δύο αδελφοί άσκησαν την ιατρική χωρίς να ζητούν χρήματα για τις υπηρεσίες τους, γεγονός από το οποίο προήλθε ο χαρακτηρισμός «Ανάργυροι». Αφιέρωσαν τη ζωή τους στην περίθαλψη των ασθενών, ιδιαίτερα των φτωχών, και στη φιλανθρωπία. Στην παράδοση αποδίδονται θαυματουργικές θεραπείες, ενώ η στάση τους θεωρείται υπόδειγμα χριστιανικής αγάπης.
Σύμφωνα με τον Συναξαριστή, οι δύο αδελφοί πέθαναν ειρηνικά και ενταφιάστηκαν σε τοποθεσία που αναφέρεται ως Φερεμά. Αξίζει να σημειωθεί ότι στο ορθόδοξο εορτολόγιο υπάρχουν τρία διαφορετικά ζεύγη αγίων με τα ονόματα Κοσμάς και Δαμιανός· οι Ανάργυροι που τιμώνται την 1η Νοεμβρίου είναι εκείνοι που κατά την παράδοση κατάγονταν από την Ασία.
Το αποστολικό ανάγνωσμα και το Απολυτίκιο
Η φετινή εορτή συμπίπτει με την Κυριακή 1 Νοεμβρίου 2026, οπότε το αποστολικό ανάγνωσμα περιλαμβάνει απόσπασμα από την Α΄ Επιστολή του Αποστόλου Παύλου προς Κορινθίους, τον γνωστό «Ύμνο της Αγάπης». Το κείμενο, που αναδεικνύει την αγάπη ως βασική αρχή της χριστιανικής ζωής, συνδέεται άμεσα με την παράδοση των Αναργύρων: «Ἡ ἀγάπη μακροθυμεῖ, χρηστεύεται, ἡ ἀγάπη οὐ ζηλοῖ, ἡ ἀγάπη οὐ περπερεύεται, οὐ φυσιοῦται».
Το Απολυτίκιο των Αγίων, σε ήχο πλάγιο του τετάρτου, αναφέρεται στη θεραπευτική τους προσφορά και περιλαμβάνει τη χαρακτηριστική φράση «δωρεὰν ἐλάβετε, δωρεὰν δότε», που συνοψίζει το πνεύμα της ανιδιοτελούς προσφοράς τους.
Η μνήμη των Αγίων Κοσμά και Δαμιανού διατηρείται μέσα από τις εκκλησιαστικές ακολουθίες και την τιμή που τους αποδίδουν οι πιστοί, υπενθυμίζοντας την αξία της φιλανθρωπίας και της αλληλεγγύης.
